Türkiye’de .tr Alan Adı Sayısı 1.3 Milyona Ulaştı
BTK ve TRABİS verilerine göre, Türkiye’de “.tr” uzantılı alan adlarının sayısı 2022’den bu yana önemli bir artışla 1.3 milyona çıktı.
Türkiye’de “.tr” uzantılı alan adı sayısı, Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu (BTK) bünyesinde faaliyet gösteren TRABİS’in 2022’de devreye girmesiyle 1,3 milyona ulaştı. Bu önemli artış, TRABİS öncesi 460 bin olan aktif alan adı sayısının, yeni dönemde yapılan tahsislerle yükseldiğini gösterdi. BTK verilerine göre, dijital altyapıdaki gelişim ve güncel yönetmelikler bu büyümeyi destekledi.
TRABİS, 14 Eylül 2022 tarihinde BTK bünyesinde faaliyete geçti. Kurum, internet alan adlarının tahsisine ilişkin iş ve işlemlerin yürütülmesi yetkisini ve görevini üstlendi. Bu yeni sistem, Türkiye’deki dijital varlık yönetimini merkezi bir yapıya kavuşturdu.
“.tr” alan adlarının yönetimi 1991 yılından itibaren Orta Doğu Teknik Üniversitesi (ODTÜ) tarafından yürütüldü. 2008’de çıkarılan 5809 sayılı Elektronik Haberleşme Kanunu, alan adı tahsisi yetkisinin Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı tarafından belirlenecek bir kuruma geçmesini kararlaştırdı. Bakanlık, 7 Kasım 2010’da yayımlanan İnternet Alan Adları Yönetmeliği ile bu görevi BTK’ye devretti.
TRABİS ile Alan Adı Yönetiminde Yeni Dönem
BTK, TRABİS’in geliştirilmesi kapsamında 10 Haziran 2023’te İnternet Alan Adları Tebliği’nde değişiklikler yaptı. Bu düzenlemelerle “.a.tr” yapısındaki alan adlarının ilk tahsis işlemleri ve uygulanacak usul ve esaslar yürürlüğe girdi. Tahsislerde, kamu kurum ve kuruluşları ile sermayesinin yarısından fazlası kamuya ait kuruluşların mevcut alan adlarına öncelik tanınıyor.
Kurul kararıyla düzenlenen “.a.tr” yapısındaki alan adlarının ücretleri de belirlendi. Buna göre, “gov.tr, edu.tr, tsk.tr, bel.tr ve k12.tr” uzantıları için üretilecek alan adları ücretsiz olarak tahsis ediliyor. TRABİS kayıtlarında en büyük payı 988 bin 743 adet ile “com.tr” uzantılı siteler oluşturuyor.
“com.tr” uzantısını 180 bin 62 ile “.tr”, 29 bin 974 ile “org.tr” ve 27 bin 386 ile “net.tr” takip ediyor. Ayrıca, “.web”, “.av”, “.bel”, “.edu” gibi çeşitli mesleklere yönelik alan adları da kullanılıyor. Söz konusu alan adlarını kullanan internet sitelerinin yüzde 81,2’si Türkiye’de barınıyor.
Alan Adı Uyuşmazlıkları Çözüm Merkezinde Gideriliyor
İnternet Alan Adları Yönetmeliği, “Uyuşmazlık Çözüm Mekanizması”nın (UÇM) işletilmesine ilişkin usul ve esasları da düzenledi. TR Alan Adları Uyuşmazlık Çözüm Merkezi, “.tr” uzantılı alan adlarıyla ilgili anlaşmazlıkların hızlı, etkin ve adil bir şekilde çözülmesini amaçlıyor. Merkez, tahsis, kullanım veya ihlal kaynaklı uyuşmazlıklarda alternatif çözüm yolları sunuyor.
Bilgi Teknolojileri ve İnternet Güvenliği Derneği (BTİDER), İstanbul Tahkim Merkezi (ISTAC) ve TOBBUYUM Arabuluculuk ve Uyuşmazlık Çözüm Merkezi bu kapsamda hizmet veriyor. Bu merkezler, alan adı uyuşmazlıklarının mahkeme süreci dışında çözülmesini hedefliyor.
Yorum Yap