Küresel Piyasalar Orta Doğu Gerilimi ve ABD İstihdam Verisine Kilitlendi

ABD ile İran arasında Orta Doğu’da yeniden tırmanan jeopolitik gerilim, küresel piyasalarda endişeleri artırdı. Hürmüz Boğazı çevresinde yaşanan saldırı iddiaları enerji arzına yönelik kaygıları yükseltirken, yatırımcılar bugün açıklanacak kritik ABD tarım dışı istihdam verisine odaklandı. Bu gelişmeler, hafta başındaki iyimser havayı sona erdirerek Brent petrol fiyatlarında dalgalanmaya neden oldu.

Taraflardan nihai bir anlaşma sağlanabileceğine yönelik açıklamalar takip edilirken, Hürmüz Boğazı çevresinden gelen patlama sesleri, masadaki iyimser tablo ile sahadaki gelişmeler arasındaki çelişkiyi ortaya koydu. ABD ordusunun İran’ın Keşm Limanı ve Bender Abbas’a hava saldırıları düzenlediği, ayrıca İran’a ait bir petrol tankerini hedef aldığı bildirildi. İran deniz kuvvetleri ise Hürmüz Boğazı’nda üç ABD savaş gemisine saldırı düzenlediğini belirtti.

Orta Doğu Gerilimi ve Petrol Piyasaları

Söz konusu gelişmeler, enerji arzına yönelik endişeleri artırarak Brent petrolün varil fiyatındaki iki günlük düşüşü sonlandırdı. Brent petrolün varil fiyatı dün yüzde 0,8 artışla 101,3 dolara yükselirken, yeni günde yüzde 1,98 değer kaybıyla 99,4 dolardan işlem görüyor. Orta Doğu’da tansiyonun yeniden yükselmesi, artan enerji maliyetleriyle birlikte küresel çapta ekonomik aktivitenin yavaşlayabileceği korkularını körükledi.

ABD’de iş gücü piyasasında ivmelenmeye işaret eden son verilerin ardından, bugün açıklanacak tarım dışı istihdam verisi yatırımcıların odağına yerleşti. Tarım dışı istihdam verisinin ABD Merkez Bankasının (Fed) politikalarına ilişkin ipucu vermesi beklenirken, bu verinin piyasaların yönü üzerinde belirleyici olması öngörülüyor. ABD’de ilk kez işsizlik maaşı başvurusunda bulunanların sayısı 2 Mayıs ile biten haftada 200 bine ulaşmasına rağmen beklentilerin altında kaldı.

Fed Yetkililerinden Farklı Sinyaller

ABD Merkez Bankası (Fed) yetkililerinin açıklamaları da yakından takip edildi. Cleveland Fed Başkanı Beth Hammack, para politikası karar metninde bir sonraki adımın faiz indirimi olma ihtimaline dair sinyali yanıltıcı bulduğunu belirtti. Hammack, faiz oranlarının bir süre daha sabit kalmasını beklediğini ifade etti.

San Francisco Fed Başkanı Mary Daly, Fed’in faiz belirleme komitesinin eylemlerinin ifade biçiminden daha önemli olduğunu vurguladı. Minneapolis Fed Başkanı Neel Kashkari ise Orta Doğu’daki çatışmanın faiz oranlarına ilişkin görünümde belirsizliğe yol açtığını söyledi. Kashkari, Hürmüz Boğazı’nın uzun süre kapalı kalması durumunda faiz oranlarında bir sonraki adımın yukarı yönlü olması gerekebileceğini kaydetti.

Makroekonomik veri tarafında, ABD’de tarım dışı iş gücü verimliliği yılın ilk çeyreğinde önceki çeyreğe kıyasla yüzde 0,8 arttı. Ülkede tüketicilerin kısa vadeli enflasyon beklentisi nisanda yüzde 3,6 ile son bir yılın en yüksek seviyesine çıktı.

Küresel Piyasalar Satıcılı Seyretti

ABD’nin 10 yıllık tahvil faizi dün yaklaşık 4 baz puan yükselişle yüzde 4,39’a çıkarken, yeni işlem gününde yatay seyretti. Artan gerilimlerin zincirleme etkileri sonucu dün yüzde 0,2 artışla 98,2 seviyesine yükselen dolar endeksi, yeni günde bu seviyesini koruyor. Altının onsu ise yüzde 0,7 artışla 4 bin 720 dolardan alıcı buldu.

Bu gelişmelerle S&P 500 endeksi yüzde 0,38, Nasdaq endeksi yüzde 0,13 ve Dow Jones endeksi yüzde 0,63 düşüş yaşadı. Avrupa borsaları da Orta Doğu’daki gerilimler ve enerji maliyetlerinin yüksek seyri nedeniyle negatif bir görünüm sergiledi. Avrupa Merkez Bankasının (ECB) faiz artırımına gideceğine yönelik öngörüler piyasalarda satıcılı seyre neden oldu.

ECB Yönetim Kurulu Üyesi Isabel Schnabel, ABD/İsrail-İran Savaşı sonrasında enflasyonun yükselme riski ve küresel borçların arttığı zorlu bir dönemde merkez bankası bağımsızlığının aşındığı konusunda uyardı. Schnabel, şirketlerin ve hanehalklarının küresel enerji fiyatlarındaki artışa endişe verici bir şekilde tepki verdiğini belirterek, bankanın faiz oranlarını önümüzdeki ay artırabileceği beklentilerini güçlendirdi.

İngiltere’de devam eden seçim sürecinde oy verme işlemi sona erdi. Kesin olmayan sonuçlara göre Reform UK Partisi sandalye kazanırken, İşçi Partisi kayıplar yaşadı. Bu durum, İngiltere Başbakanı Keir Starmer’ın liderliğini sorgulanır hale getirebileceği ve siyasi belirsizliklerle tahvil piyasasında satış baskısının artabileceği endişelerini beraberinde getirdi.

Asya borsalarında da ABD-İran gerilimiyle negatif bir seyir hakim oldu. Petrol fiyatlarının yüksek kalması bölgede enflasyon risklerinin sürmesine neden oldu. Japonya’da nisan ayında hizmet sektörü Satınalma Yöneticileri Endeksi (PMI) 51, bileşik PMI ise 52,2 olarak gerçekleşti.

Türkiye Piyasalarında Son Durum

Borsa İstanbul’da BIST 100 endeksi, dün alış ağırlıklı bir seyir izleyerek günü yüzde 0,82 değer kazanımıyla 15.040,25 puanla rekor seviyeden tamamladı. Borsa İstanbul Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasası’nda (VİOP) BIST 30 endeksine dayalı haziran vadeli kontrat ise dün akşam seansında normal seans kapanışına göre yüzde 0,77 geriledi.

Dolar/TL dün 45,2940’tan tamamlarken, bugün bankalararası piyasanın açılışında önceki kapanışın yüzde 0,2 üzerinde 45,3620’den işlem görüyor. Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) Başkanı Fatih Karahan, AA Katılım Finans Zirvesi’nde yaptığı açıklamada temel önceliklerinin fiyat istikrarını sağlamak olduğunu vurguladı. Karahan, sıkı para politikasıyla enflasyonda gözlenen bozulmanın orta vadeli görünümü bozmasına izin vermeyeceklerini belirtti.

Analistler, bugün yurt içinde sanayi üretimi ve hazine nakit dengesi, yurt dışında ise ABD’de istihdam verileri ile Almanya’da ticaret dengesi ve sanayi üretimi gibi önemli makroekonomik verilerin takip edileceğini kaydetti. Teknik açıdan BIST 100 endeksinde 15.100 ve 15.200 puanın direnç, 14.900 ve 14.800 seviyelerinin destek konumunda olduğunu ifade ettiler.

• #ABD İran Gerilimi
• #Küresel Piyasalar