Şoygu’dan Transdinyester Uyarısı: Moldova ve Ukrayna’nın Adımları Olumsuz Sonuçlar Doğurur
Rusya Güvenlik Konseyi Sekreteri Şoygu, Transdinyester’deki gerilimin tırmanması halinde ciddi sonuçlar yaşanacağını belirterek Kiev ve Kişinev’i uyardı.
Rusya Güvenlik Konseyi Sekreteri Sergey Şoygu, Transdinyester meselesinde Ukrayna ve Moldova’yı hedef alan kritik uyarılarda bulundu. Şoygu, Ukrayna Devlet Başkanlığı Ofisi Başkanı Kirilo Budanov’un “Transdinyester’i kontrol altına alma” açıklamalarını ciddiye aldıklarını belirtti. Rus gazetesi Komsomolskaya Pravda’ya verdiği röportajda, Moldova’nın Rus askerlerini bölgeden çıkarma girişimlerinin “olumsuz sonuçlar doğuracağını” vurguladı.
Sergey Şoygu, Moldova yönetiminin Transdinyester meselesindeki söylemini Kiev’in Donbas bölgesiyle ilgili söylemine benzeterek endişe duyduğunu belirtti. Bölgede 220 binden fazla Rus vatandaşının yaşadığını hatırlatan Şoygu, Kiev ve Kişinev’in eylemlerinin vatandaşların güvenliğini tehdit ettiğini vurguladı. Rusya’nın, Anayasa’ya uygun şekilde vatandaşlarını korumak için tüm yöntemleri kullanacağını kaydetti.
Moldova yönetiminin, Avrupa Birliği (AB) desteğiyle Rus askerlerini Transdinyester’den çıkarmaya çalıştığını ifade eden Şoygu, bölgedeki birlik komutanlarının “istenmeyen kişi” ilan edilmesini siyasi bir adım olarak değerlendirdi. Güçle çözüm girişimlerinin ve Rus barış güçleri yerine Batı birliklerini yerleştirme çabalarının, Moldova ve tüm bölge için “olumsuz sonuçlar doğuracağını” dile getirdi. Şoygu, olayların olumsuz senaryoya göre gelişmeyeceğini umduğunu ekledi.
Transdinyester Meselesinde Çözüm Arayışları
Şoygu, Transdinyester meselesinin çözümü için Avrupa Güvenlik ve İşbirliği Teşkilatı (AGİT) bünyesinde oluşturulan 5+2 formatının önemine işaret etti. Bu formatın Transdinyester, Moldova, Rusya, Ukrayna, ABD ile AGİT ve AB’nin katılımıyla gerçekleştiğini hatırlattı. Moldova tarafının bu format kapsamındaki çalışmaları tekrar başlatmayı reddettiğini de sözlerine ekledi.
Transdinyester’deki Kobasna köyünde 2. Dünya Savaşı’ndan kalan cephanenin ele geçirilme ihtimaline de değinen Şoygu, bunun “pervasızca bir adım” olacağını belirtti. Bu durumun pahalıya mal olacağını, çok sayıda can kaybına ve bölgesel ölçekte çevre felaketine neden olacağını ifade etti. Şoygu, cephanedeki silah ve mühimmatların imha edilmesi gerektiğini ve bunun Rus uzmanları olmadan yapılamayacağını savundu.
Transdinyester’in Tarihsel Arka Planı
Moldova’nın 1991’de Sovyetler Birliği’nden ayrılarak bağımsızlığını ilan etmesinin ardından, Dinyester Nehri’nin doğu kıyısındaki Transdinyester, Rusya’nın desteğiyle tek taraflı bağımsızlığını ilan etti. Bağımsızlık ilanından sonra Moldova ile Transdinyester arasında başlayan silahlı çatışmalar, 1992’de ateşkesle sona erdi. Çatışmalarda 1000’den fazla kişi hayatını kaybetti, binlerce kişi yaralandı.
Moldova ile Transdinyester arasında 1993’te AGİT bünyesinde çözüm görüşmeleri başladı. AGİT bünyesinde 5+2 formatında yapılan müzakerelerde Transdinyester, Moldova, Rusya, Ukrayna, ABD ile AGİT ve AB temsilcileri yer alıyor. Birleşmiş Milletler (BM) üyesi hiçbir ülke Transdinyester’i tanımıyor; ancak bölgenin kendi siyasi yapısı, meclisi, ordusu, polisi ve posta sistemi bulunuyor.
Rusya, “barış gücü” adını verdiği askeri birliklerini Transdinyester’e yerleştirdi ve bölgenin desteklenmesi için her yıl milyonlarca dolar aktarıyor. Sovyetler Birliği döneminden kalan en büyük cephane ise Transdinyester bölgesindeki Kobasna köyünde yer alıyor.
Yorum Yap